E-mail        Print        Font-size  
  • Tại sao “Vườn hoa” của Gustav Klimt có khả năng lập kỷ lục mới?

    Klimt, Vườn hoa, 1907, Sơn dầu trên toan. 110x100cm.


    Trước phiên đấu giá Nghệ thuật Ấn tượng và Hiện đại” của nhà Sotheby’s ở London mở vào chiều tối ngày 1/3/2017, bức tranh “Vườn hoa” (“Bauerngarten”) của Klimt vẽ năm 1907 đã được dự báo sẽ phá kỷ lục về giá tranh phong cảnh của Klimt.

    Bảy năm trước, vào ngày 3 tháng 2 năm 2010 tại nhà đấu giá Sotheby’s, bức tranh “Nhà thờ ở Cassone – Phong cảnh với những cây bách” (1913) đã lập kỷ lục vào thời điểm đó đối với tranh phong cảnh của Klimt, với giá 43 triệu USD.



    Klimt, Nhà thờ ở Cassone (Phong cảnh với những cây bách), 1907. Sơn dầu trên toan. 110x100cm.

    Tại sao các chuyên gia thị trường nghệ thuật lại dự báo bức tranh “Vườn hoa” sẽ phá kỷ lục? Và kết quả phiên đấu giá thế nào?

    Các thông tin trước phiên đấu giá …

    Năm ngoái, tỷ phú truyền hình Oprah Winfrey đã bán bức tranh sơn dầu “Chân dung của Adele Bloch-Bauer II” (1912) của Gustav Klimt cho một người mua Trung Quốc với giá 150 triệu USD. Theo tin của tờ Bloomberg, đây là một trong những thương vụ nghệ thuật đình đám nhất của năm 2016. Giá trị thương mại của bức tranh đã tăng gần gấp đôi, chỉ 10 năm sau. Giá mua vào của nó là 87,9 triệu USD. Những đây vẫn chưa phải là tác phẩm có giá cao nhất của Klimt. Năm 2015, tỷ phú Nga Dmitry Rybolovlev đã bán bức tranh “Rắn nước II” (1904-1907) của Klimt cho một người mua châu Á giấu tên với số tiền thu về 170 triệu USD.


    Klimt, Rắn nước II, 1904-1907. 80x145cm.

    “Đây là thời điểm tuyệt vời để bán tranh Klimt,” Thomas Bompard, một giám đốc cấp cao trong phân ban Nghệ thuật Hiện đại và Ấn tượng tại nhà đấu giá Sotheby’s – người chịu trách nhiệm tổ chức phiên bán đấu giá ngày 1/3/2017 - trong đó có bán bức tranh phong cảnh “Vườn hoa” - cho biết trước phiên đấu giá.

    Theo ông Bompard, có hai yếu tố ảnh hưởng tới giá tranh tăng vọt của Klimt trong thời gian gần đây. Thứ nhất là tranh của ông ngày càng hiếm trên thị trường: Klimt chỉ sáng tác khoảng 250 bức tranh trong suốt cuộc đời mình, và hầu hết hiện nay đều nằm trong các viện bảo tàng. Thứ hai, số lượng các nhà sưu tập châu Á quan tâm tới các hoạ sĩ hiện đại phương Tây như Klimt, Picasso và Van Gogh … ngày một đông. Trong năm năm qua, theo số liệu từ nhà Sotheby’s, số lượng người châu Á mua tranh Ân tượng và Hiện đại đã tăng tới 69%.

    “Tranh Klimt hấp dẫn người mua châu Á bởi vì danh hoạ đã tài tình xóa đi ranh giới giữa trang trí và mỹ thuật, giữa đồ hoạ và hội họa,” Bompard nói.

    Klimt chỉ vẽ khoảng 55 bức tranh phong cảnh khổ vuông kích thước tương tự bức “Vườn hoa” - một tác phẩm phần ông hoàn thành khá sớm trong sự nghiệp của mình – theo curator Alfred Weidinger, người biên soạn cuốn Tổng tập Danh mục (Catalogue Raisonné) của Klimt ấn hành năm 2007.

    Bàn về chất lượng nghệ thuật của tác phẩm “Vườn hoa”, Helena Newman - đồng giám đốc toàn cầu mảng Nghệ thuật Ấn tượng và Hiện đại của Sotheby’s đưa ra phân tích: “- Ông ấy là một trong những nghệ sĩ bậc thầy xuất chúng nhất thế kỷ 20. Bức tranh này được sáng tác trong cùng thời kỳ với hai bức chân dung Adele Bloch-Bauer, giai đoạn đỉnh cao nhất trong sự nghiệp của Klimt… “Vườn hoa” là một bản giao hưởng của màu sắc … bằng chất liệu sơn dầu, Klimt đã làm cho những bông hoa hiện lên long lanh như ngọc.”

    “Hiện nay còn rất ít tranh phong cảnh của Klimt là thuộc sở hữu cá nhân,” theo thông tin của Bombard, “tất cả các tác phẩm đều có hồ sơ tuyệt hảo, nguồn gốc rõ ràng, và trung bình chỉ xuất hiện trên thị trường sau 20 năm một mà thôi.”

    Do mức khan hiếm như thế, cộng với nhu cầu ngày càng tăng từ giới sưu tầm châu Á, cho nên mỗi lần tranh của Klimt đưa ra sàn đấu giá chắc chắn đều có mức giá rất cao. “Các sưu tập gia hãy chuẩn bị túi tiền thật đẫy vào cùng với một thần kinh thép nếu muốn đến nhà đấu giá để ẵm tranh Klimt về treo trên tường nhà mình”, Bombard cảnh báo.

    Curator Weidinger tiết lộ hiện nay ông biết ít nhất có ba nhà sưu tập châu Á đang săn lùng các tác phẩm của danh hoạ người Áo, một trong những người đó là người đã chi 150 triệu USD để mua bức “Adele Bloch-Bauer II” hồi năm ngoái.


    Klimt, Adele Bloch-Bauer II, 1912, Sơn dầu trên toan, 190x120cm.

    Ông Weidinger cũng cho biết đối với giới chơi tranh châu Á, cơn mê cuồng bức “Vườn hoa” là không có giới hạn, bởi vì nó là một trong 10 bức tranh phong cảnh đẹp nhất của Klimt. Hầu hết những tranh phong cảnh của Klimt, kể cả bức “Vườn hoa” đều được ông vẽ tại vùng Salzkammergut của nước Áo, quanh hồ Attersee và một vài nơi khác. Và, vì thế, hiện nay còn có “một nhà sưu tập không thuộc châu Á có căn nhà ở vùng quê mạn hồ Attersee cũng đang săn lùng một bức tranh phong cảnh của Klimt”, người phụ trách cuộc đấu giá tiết lộ.

    Những bức tranh chân dung của Klimt hiện nay trên thị trường cũng ‘lâm vào” tình trạng bị săn lùng quyết liệt dù có giá tăng phi mã và đôi lúc xuất xứ của chúng cũng có nhiều điểm chưa rõ. Cũng trong phiên đấu giá ngày 1/3/2017, bức chân dung “Mädchen im Grünen” (Cô gái trong tán lá) (1896) dự kiến ​​sẽ bán với giá từ 1,2 triệu bảng Anh (GBP) tới 1,8 triệu GBP - một mức giá phù hợp với một bức tranh khổ nhỏ thuộc thời kỳ đầu trong sự nghiệp của Klimt, Weidinger nói.


    Klimt, Cô gái trong tán lá, 1896. Sơn dầu trên toan, 32,4 x 24 cm.

    Quanh bức tranh “Vườn hoa” cũng nảy sinh nhiều lùm xùm trước ngày đấu giá mùng 1 tháng 3. Đã có những thông tin mâu thuẫn về nguồn gốc bức tranh, liên quan tới nhân vật Bibiana Preisinger - người có tên trong mục nguồn gốc của bức chân dung mà nhà Sotheby’s công bố trong danh mục bán hàng, cho dù bà đúng là người đã từng bán tác phẩm. Mục nguồn gốc tác phẩm nói rằng cựu đại lý người Mỹ gốc Áo Serge Sabarsky đã mua bức tranh này từ tay Preisinger khoảng 1972, song luật sư Alfred Noll của gia đình nhà Preisinger cho biết thì gia đình bà đã bị mất bức tranh trong lúc chuyển nhà - sau ngày cha bà mất vào năm 1971.

    Theo luật sư Michael Lesh, đại diện cho những người thừa kế của cựu đại sứ Sabarsky, cũng là người thay mặt nhà này bán tác phẩm trong cuộc đấu giá ngày 1/3/2017, thì “bà Preisinger ban đầu còn nói rằng bức tranh này bị chồng bà cuỗm đi trong vụ ly hôn vội vã vào thập niên 1970” (?!).

    Song luật sư Noll của nhà Preisinger cho biết thì ông không biết chắc sự việc xảy ra thế nào đối với bức tranh: “- Nó có thể đã bị ông chồng cũ của bà ấy lấy đi, nhưng bản thân bà Preisinger chưa bao giờ nghi ngờ ông ấy là thủ phạm cả,” ông luật sư cho biết, và thêm rằng “biết đâu bức tranh đã bị những người được thuê dọn nhà lấy đi thì sao?”.


    Cảnh đấu giá bức “Vườn hoa” trong đêm 1/3/2017 tại nhà Sotheby’s London

    Cuốn Tổng tập Danh mục tác phẩm của Klimt do Weidinger biên soạn, năm 2007, có lưu ý rằng bức tranh “Vườn hoa” đã thất lạc sau năm 1972, song nó chưa bao giờ được liệt kê vào cơ sở dữ liệu “Các tác phẩm nghệ thuật bị thất lạc” (Art Loss Register) của thế giới. Riêng phát ngôn viên của nhà đấu giá Sotheby’s thì khẳng định “không có chứng cứ nào cho thấy bức tranh này từng được tuyên bố là đã bị thất lạc, hoặc là trước năm 1972, hoặc vào một thời điểm bất kỳ nào sau 1972.”

    Bà phát ngôn viên cũng nói luật sư Noll đã liên lạc với nhà đấu giá về tác phẩm, nhưng không đưa ra khiếu nại chính thức nào, do đó, phiên bán vẫn được tiến hành đúng kế hoạch. (Luật sư Lesh thì đã lên lịch kiện tại một tòa án Mỹ để đòi lại quyền thừa kế bức tranh này cho gia đình nhà Preisinger).

    Theo hồ sơ thị trường, trong thương vụ cuối cùng năm 1994, bức tranh “Vườn hoa” đã được bán với giá 5,8 triệu USD, và chính người mua nó năm đó là người bán bức này vào phiên “Nghệ thuật Ấn tượng và Hiện đại” tại nhà Sotheby’s ngày 1/3/2017.

    … và kết quả đấu giá ngày 1/3/2017 thế nào?

    Bức “Vườn hoa” đã bán được 47.971.250 GBP (khoảng 59,3 triệu USD) , chính thức lập kỷ lục mới cho tranh phong cảnh của Klimt !


    Kết quả đấu giá của phiên “Nghệ thuật Ấn tượng và Hiện đại”, tại Sotheby’s, London ngày 1/3/2-17. ©Sothebys.com

    Ngoài ra, trong phiên này, bức chân dung “Mädchen im Grünen” (Cô gái trong tán lá) (1896) của Klimt cũng bán được 4.321.250 GBP (cỡ 5,3 triệu USD).

    Phạm Long

    2/3/2017

    (Tổng hợp)

Share:         LinkHay.com

Các tin đã đưa