Thực hiện Chỉ thị số 30 - CT/TW ngày 09/3/2009 của Ban Bí thư; Hướng dẫn số 71- HD/BTGTW ngày18/3/2009; Kế hoạch số 76- KH/BTGTW ngày 23/3/2009 của Ban Tuyên giáo Trung ương về Đại hội các Hội văn học, nghệ thuật chuyên ngành Trung ương và Uỷ ban toàn quốc Liên hiệp các Hội văn học, nghệ thuật Việt Nam; Căn cứ Điều lệ Hội MTVN khoá VI (nhiệm kỳ 2004-2009).

Ban tổ chức Đại hội VII đã tổ chức 14 đại hội cơ sở trong toàn quốc và 2 Hội nghị Đảng viên tại Hà Nội và Tp. Hồ Chí Minh để đóng góp ý kiến vào báo cáo tổng kết công tác nhiệm kỳ VI (2004 - 2009) và phương hướng công tác nhiệm kỳ VII (2009 - 2014), báo cáo sửa đổi Điều lệ và Điều lệ sửa đổi; bầu đại biểu chính thức và đại biểu dự khuyết đi dự Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VII và lấy phiếu tín nhiệm Ban chấp hành, Chủ tịch Hội, Hội đồng nghệ thuật, Ban Kiểm tra TW Hội Mỹ thuật Việt Nam nhiệm kỳ VII (2009 - 2014).

Ban tổ chức Đại hội VII đã làm tờ trình lên Ban Bí thư Trung ương Đảng, Ban chỉ đạo các Đại hội Văn học- nghệ thuật ở Trung ương, công văn đến Bộ Nội vụ, Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch về việc xin phép được tổ chức Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VII. Được sự đồng ý của các cơ quan nói trên, Hội Mỹ thuật Việt Nam tổ chức Đại hội đại biểu toàn quốc vào trung tuần tháng 12/2009.

Đại hội lần thứ VII Hội MTVN được tổ chức đúng vào thời điểm Bộ Chính trị ra Nghị quyết số 23-NQ/TW về tiếp tục xây dựng và phát triển văn học, nghệ thuật trong thời kỳ mới - thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá, chủ động và tích cực hội nhập quốc tế.

Về những thành tựu đã đạt được trong 5 năm 2004 - 2009

1. Về hoạt động chuyên môn:

Sáng tác và công bố tác phẩm là nhiệm vụ trung tâm của Hội, là thước đo hiệu quả đối với Hội Mỹ thuật và đối với toàn xã hội, là thể hiện việc thực hiện đường lối văn hoá, văn nghệ của Đảng và hiệu quả sử dụng ngân sách Nhà nước cho sự phát triển mỹ thuật của đất nước để xây dựng nền Mỹ thuật Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc.

Các hoạt động sáng tác và công bố tác phẩm của Hội được thể hiện qua các công việc cụ thể như đi thực tế, trại sáng tác, tài trợ sáng tác, triển lãm mỹ thuật, giải thưởng của Hội MTVN hàng năm, nghiên cứu lý luận phê bình mỹ thuật và hoạt động phối hợp với các cơ quan tổ chức trong nước và nước ngoài. Cụ thể các hoạt động đó như sau:

* Đi thực tế: Trong 5 năm của nhiệm kỳ VI, Hội MTVN đã tổ chức được 47 đoàn với 447 lượt hội viên tham gia. Các chuyến đi đã giúp hội viên thâm nhập vào đời sống nhân dân, ghi chép tài liệu, tạo cảm hứng phục vụ cho sáng tác. Mặt khác, các chuyến đi thực tế cũng góp phần động viên chiến sĩ, công nhân và nhân dân ở những vùng sâu, vùng xa.

Ngoài các đoàn đi thực tế theo kế hoạch của Hội, Câu lạc bộ Mỹ thuật cũng tổ chức được 10 chuyến đi thực tế ngắn ngày với 273 lượt người tham gia, đi các tỉnh Tuyên Quang, Lạng Sơn, Hà Giang, Sơn La, Điện Biên, Lào Cai, Quảng Ninh, Vĩnh Phúc, Ninh Bình

* Trại sáng tác: Trong nhiệm kỳ VI Hội MTVN đã tổ chức được 95 trại sáng tác cho 1105 lượt người tham gia, trong đó có 24 trại sáng tác kết hợp tài trợ sáng tác gồm 280 hội viên tham gia. Hội đã nghiệm thu và tài trợ bổ sung để đưa nhiều tác phẩm hội hoạ, đồ hoạ, điêu khắc vào trong bộ sưu tập của Hội. Hình thức tổ chức trại sáng tác kết hợp với tài trợ sáng tác được hội viên hoan nghênh và có hiệu quả. Ngoài ra Hội cũng đã tổ chức 05 trại sáng tác phối hợp với các họa sĩ nước ngoài.

* Tài trợ sáng tác: Trong nhiệm kỳ VI Hội đã tài trợ sáng tác cho 1148 tác phẩm, trong đó có 9 tác phẩm được nghiệm thu từ nhiệm kỳ trước theo phương thức cũ. Cụ thể là 697 tác phẩm hội hoạ, 114 tác phẩm đồ hoạ, 200 tác phẩm điêu khắc, 57 tác phẩm trang trí, 46 tác phẩm phê bình mỹ thuật và in sách, 12 cuộc hỗ trợ triển lãm hội viên cao tuổi, 22 cuộc hỗ trợ triển lãm của chi hội địa phương.

Trong nhiệm kỳ VI Hội đã thay đổi phương thức tài trợ sáng tác đối với các tác phẩm được giải thưởng tại triển lãm Mỹ thuật khu vực, giải thưởng ngành Phê bình Mỹ thuật và giải thưởng của Hội theo nguyên tắc các tác phẩm được giải thưởng đều được tài trợ loại A hoặc loại B. Hội cũng đã áp dụng hình thức tài trợ bổ sung cho các tác phẩm có chất lượng cao để giữ lại cho bộ sưu tập của Hội, làm phong phú bộ sưu tập và thuận lợi cho Hội trong việc tổ chức các triển lãm.

Nhiều tác phẩm được tài trợ sáng tác có chất lượng đã được trưng bày tại triển lãm Mỹ thuật Toàn quốc 2005 hoặc các triển lãm chuyên đề về sơn dầu, sơn mài, lụa; nhiều tác phẩm đã nhận được giải thưởng cao ở các địa phương.

* Triển lãm: Hoạt động triển lãm là hoạt động công bố tác phẩm, đưa tác phẩm đến với công chúng trong nước và nước ngoài. Trong 5 năm qua, số lượng các triển lãm do Hội, các hội viên của Hội tổ chức vẫn giữ được nhịp độ như các năm trước, cho dù hai năm trở lại đây kinh tế thế giới và nước ta gặp nhiều khó khăn. Tính đến tháng 11 năm 2009, Hội MTVN đã tổ chức được 277 triển lãm trong đó có 202 triển lãm tại Nhà triển lãm Mỹ thuật 16 Ngô Quyền, 13 triển lãm tại Trung tâm Mỹ thuật Đương Đại và 52 triển lãm tại các nơi khác với hàng vạn tác phẩm của hàng ngàn tác giả tham gia.

Riêng triển lãm mỹ thuật khu vực đã tổ chức được 45 cuộc trưng bày ở các tỉnh thành từ Lào Cai đến An Giang với tổng số tác phẩm 7577 tác phẩm.. Trong số 7577 tác phẩm trưng bày có 3596 tác phẩm của hội viên trung ương và 3981 tác phẩm của hội viên địa phương. Nguồn kinh phí tổ chức triển lãm Mỹ thuật các khu vực (trừ Hà Nội và Tp. Hồ Chí Minh) đều do các địa phương đăng cai tài trợ.

* Về nghiên cứu lý luận phê bình Mỹ thuật: Trong nhiệm kỳ VI, Hội đã tổ chức được 05 cuộc hội thảo lớn trong đó có 04 cuộc hội thảo có nội dung liên quan đến những vấn đề mỹ thuật trong thời kỳ đổi mới như: “Hội thảo về lý luận phê bình mỹ thuật trong thời kỳ đổi mới”, “Mỹ thuật trẻ trong thời kỳ đổi mới”, “50 năm Hội Mỹ thuật Việt Nam”, “Mỹ thuật Việt Nam trong thời kỳ hội nhập Quốc tế”, đặc biệt Hội đã phối hợp với Hiệp hội phát triển bản quyền Na Uy, Hội Mỹ thuật Đà Nẵng, Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Đà Nẵng và Dự án Điêu khắc Đà Nẵng tổ chức Hội thảo “Bản quyền tác giả trong lĩnh vực Mỹ thuật Việt Nam - thực trạng và giải pháp”. Trong nhiệm kỳ qua, Hội cũng đã tổ chức được 61 cuộc toạ đàm nhân các cuộc triển lãm, nhân các trại sáng tác với họa sĩ nước ngoài và chiếu phim về các danh họa thế giới tại Trung tâm Mỹ thuật Đương Đại, Nhà triển lãm Mỹ thuật 16 Ngô Quyền. Nhà xuất bản Mỹ thuật và Hội MTVN đã hỗ trợ cho các tác giả để in nhiều sách về nghiên cứu lý luận phê bình mỹ thuật và sách giới thiệu tác giả, tác phẩm, đặc biệt là sách tác giả tác phẩm của các cá nhân nghệ sĩ.

Hiện nay Hội đang cho in cuốn sách tập

hợp các bài viết tại các Hội thảo trong nhiệm kỳ VI vừa qua

* Giải thưởng triển lãm Mỹ thuật hàng năm: Trong 5 năm của nhiệm kỳ VI, Hội MTVN đã trao 25 giải thưởng mang tên Hội (15 giải của Hội, 03 giải Nhì, 07 giải Ba), 184 giải chính thức bao gồm 15 giải A, 69 giải B, 100 giải C và 224 giải tặng thưởng. Số tác phẩm được tặng giải thưởng kể trên được xét chọn từ hơn 3596 tác phẩm tham gia triển lãm và tác phẩm do hội viên ngành phê bình mỹ thuật gửi đến.

* Về hoạt động mỹ thuật phối hợp với các cơ quan, tổ chức ở trong nước: Hội đã có nhiều hoạt động kết hợp với các địa phương, cơ quan, tổ chức để thực hiện. Đáng chú ý là các triển lãm Mỹ thuật khu vực II, III, IV, V, VI, VII, VIII hàng năm được sự giúp đỡ nhiệt tình của các Tỉnh, Thành uỷ, Uỷ ban nhân dân, Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch, Hội Văn học nghệ thuật để thực hiện được thường xuyên vào tháng 8 hàng năm, Hội đã phối hợp với Cục Mỹ thuật Nhiếp ảnh và Triển lãm, Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam, Tổng công ty đóng tàu Nam Triệu để tổ chức các triển lãm mỹ thuật toàn quốc, mỹ thuật chuyên đề... Hội cũng đã phối hợp với nhiều cơ quan để tổ chức các cuộc thi tranh cổ động, biểu trưng...

Đặc biệt Hội đã phối hợp với Bộ Văn hoá - Thể thao và Du lịch tổ chức một số triển lãm lớn như: Triển lãm Mỹ thuật Toàn quốc năm 2005, Triển lãm chuyên đề tranh Sơn mài 2006, tranh Lụa 2007, tranh Sơn dầu, Mỹ thuật ứng dụng 2008, Gốm nghệ thuật 2009; phối hợp với Tổng cục Chính trị và Bảo tàng Lịch sử Quân sự tổ chức triển lãm về đề tài lực lượng vũ trang và chiến tranh cách mạng.

* Nhận định về sáng tác: Trong nhiệm kỳ qua, đội ngũ nghệ sĩ tạo hình Việt Nam vẫn tiếp tục phát triển về số lượng tác giả và tác phẩm. Các triển lãm mỹ thuật vẫn giữ được nhịp độ như những năm trước cho dù hai năm trở lại đây tình hình kinh tế của nước ta và trên thế giới gặp khó khăn, thị trường mỹ thuật bị thu hẹp. Các hình thức triển lãm vẫn đa dạng từ các triển lãm lớn như triển lãm Mỹ thuật Toàn quốc, triển lãm chuyên đề chất liệu như tranh sơn dầu, tranh sơn mài, lụa, gốm nghệ thuật, tranh cổ động, các thể loại khác như sắp đặt, trình diễn, video - Art...

Các triển lãm mỹ thuật khu vực được tổ chức luân phiên trên nhiều tỉnh, thành trong cả nước. Ngoài ra còn có triển lãm của các câu lạc bộ, các chuyên ngành, các chi hội ở các địa phương, các nghệ sĩ cùng khoá học, các triển lãm nhóm và cá nhân ở những địa điểm chuyên về triển lãm mỹ thuật, ở trụ sở các Hội Văn học nghệ thuật, các trung tâm văn hoá nước ngoài, các Gallery. Các triển lãm đã tạo điều kiện để tác giả công bố tác phẩm và đưa mỹ thuật đến với công chúng.

Bên cạnh những triển lãm chuẩn bị công phu cả về chất lượng tác phẩm và dàn dựng có tính chuyên nghiệp thì không ít triển lãm được trưng bày còn xô bồ, chất lượng trung bình kém, việc dàn dựng còn thiếu thẩm mỹ. Hội đồng nghệ thuật cho rằng bên cạnh việc gia tăng các triển lãm, các tác giả cần chú ý hơn nữa đến chọn lọc chất lượng tác phẩm và dành nhiều công sức cho việc trưng bày.

Xu hướng chuyên nghiệp hoá đang ngày càng rõ trong các nghệ sĩ tạo hình. Phần lớn các triển lãm mỹ thuật đều do các cá nhân tự lo kinh phí, thể hiện xu thế xã hội hoá mỹ thuật. Nhiều người đã đi sâu sáng tác trên một chất liệu chủ yếu mà mình ưa thích, cũng có tác giả đi sâu vào một nội dung mà mình muốn khám phá. Nhiều họa sĩ đã hành nghề tự do, hoặc làm việc ở các công ty chuyên ngành về đồ hoạ...

Hoạt động mỹ thuật trong nhiệm kỳ qua có nhiều xu hướng nghệ thuật cùng phát triển, các hình thức nghệ thuật có nhiều vẻ, nhiều sắc thái đa dạng. Các nghệ sĩ trẻ đang độ sung sức, tiếp thu khai thác và nỗ lực để thể nghiệm các trào lưu nghệ thuật thế giới và thành tựu của các thế hệ đi trước. Tuy nhiên xu hướng hiện thực vẫn khá phổ biến, bên cạnh một số ít tác giả thành công còn nhiều người chưa có những khám phá mới về ngôn ngữ tạo hình trong sử dụng chất liệu và hình thức biểu hiện trong khai thác đề tài. Một số tác giả chưa thoát khỏi lối mòn, dễ dãi, mang tính minh hoạ. Nhiều tác giả còn lúng túng trong hướng đi sáng tạo của mình.

Các thế hệ nghệ sĩ cao tuổi và trung niên đã định hình trong phong cách nghệ thuật vẫn tiếp tục sáng tác những tác phẩm mới và cũng tích cực trưng bày giới thiệu các tác phẩm.

Hiện tượng vi phạm bản quyền tác giả ngày càng trở nên phức tạp và đang trở thành vấn đề nhức nhối. Qua hội thảo “Bản quyền tác giả Việt Nam thực trạng và giải pháp” được tổ chức ở Đà Nẵng tháng 3/2009 cho thấy việc sao chép tranh, mạo danh, vẽ theo phong cách, mô típ của những tác giả có tên tuổi và bán được nhiều tranh đã trở thành một “tệ nạn” làm ảnh hưởng đến uy tín của mỹ thuật Việt Nam trong nước và đặc biệt đối với các nhà sưu tập quốc tế. Ban Chấp hành TW Hội cho rằng một nghệ sĩ chân chính cần phải biết học tập và tiếp thu của thế hệ đi trước, tinh hoa nghệ thuật thế giới, nhưng phải biết tự trọng và tìm lối đi riêng của mình, không vì lợi ích kinh tế mà vi phạm đạo đức nghề nghiệp mà trở thành những người thiếu nhân cách và vi phạm pháp luật.

Về Hội họa là một trong những ngành hoạt động sôi nổi nhất với số lượng tác giả đông đảo, có nhiều tác phẩm khuôn khổ lớn, chất liệu phong phú, xu hướng và phong cách đa dạng, chất liệu sử dụng cũng được tìm tòi sáng tạo đặc biệt là trên các tác phẩm sơn mài, sơn dầu, acrylic. Xu hướng hiện thực vẫn là dòng chảy phổ biến của hội hoạ, đã hình thành đội ngũ chuyên nghiệp, nhiều tác giả đã định hình và sống được bằng nghề. Đã có sự tìm tòi khai thác được nhiều phong cách và khả năng biểu cảm phong phú.

Nhìn chung chất lượng sáng tác của chuyên ngành hội họa tuy có sôi động và phong phú nhưng cũng bắt đầu có biểu hiện chững lại và lúng túng trong tìm tòi về chủ đề và phong cách nghệ thuật.

Về Đồ hoạ: Ngành đồ họa trong nhiệm kỳ qua đã có bước phát triển mạnh mẽ, đa dạng trong việc sử dụng chất liệu và kỹ thuật, ngôn ngữ nghệ thuật đã có những chuyển biến đặc biệt là trên các tác phẩm đồ họa độc bản, các tác phẩm với chất liệu khắc kim loại... Các loại đồ họa ứng dụng phục vụ cho sự phát triển kinh tế của đất nước đã thu hút được nhiều nghệ sĩ trẻ, tạo được sự phát triển về ngôn ngữ và sáng tạo như trong đồ họa công thương nghiệp: bao bì, nhãn hiệu, logo; trong đồ họa ấn loát như trình bày sách báo, văn hoá phẩm... Loại hình tranh cổ động chính trị, văn hoá, tranh quảng cáo được phát triển, được nhiều cơ quan, doanh nghiệp quan tâm tạo nên một đội ngũ chuyên sáng tác cho mảng này. Loại hình nghệ thuật biếm họa vẫn được phát triển, các họa sĩ đã liên tục sáng tác và công bố trên các báo chí và tham gia triển lãm, thi tranh biếm họa do các cơ quan tổ chức.

Về Điêu khắc: Về tượng vừa và nhỏ, các tác giả, đặc biệt là các tác giả trẻ đã có những tìm tòi, sáng tạo trong ngôn ngữ trong sử dụng các chất liệu bền vững làm cho nghệ thuật điêu khắc có bước phát triển. Đội ngũ ngày càng đông đảo.

Về điêu khắc tượng đài, tượng công viên, được phổ biến rộng rãi ở nhiều tỉnh, thành trong cả nước. Chất liệu bền vững như đồng, đá... đã được sử dụng phổ biến trong hầu hết các tác phẩm. Đã hình thành một đội ngũ chuyên nghiệp của ngành điêu khắc với nhiều thế hệ. Vấn đề điêu khắc tượng đài hiện nay là làm thế nào để có sự đa dạng, có chất lượng nghệ thuật cao hơn và không cảm thấy sự trùng lặp về bố cục, về ý tưởng, về hình tượng, về ngôn ngữ trong một số tác phẩm cũng như vị trí đặt tượng trong không gian phù hợp.

Cần chú ý bổ sung thêm nhiều nhà điêu khắc giỏi, nhiều kinh nghiệm vào các Hội đồng tượng đài để nâng cao chất lượng các tượng đài sẽ được xây dựng.

Về ngành Trang trí: bao gồm các ngành mỹ thuật sản phẩm, mỹ thuật sân khấu điện ảnh và mỹ thuật môi trường đang là nhu cầu lớn của sự phát triển kinh tế xã hội, đội ngũ ngày càng đông đảo, tác phẩm ngày càng đa dạng và hướng tới hiện đại của một nền mỹ thuật công nghiệp.

Ngoại trừ sáng tác Mỹ thuật Sân khấu, Điện ảnh và mỹ thuật môi trường được ứng dụng trực tiếp vào các tác phẩm và đời sống, chuyên ngành mỹ thuật sản phẩm mới chỉ dừng ở tác phẩm mang tính nghệ thuật độc bản, ít có tác phẩm được đưa vào sản xuất để phục vụ rộng rãi trong đời sống xã hội.

Về lý luận phê bình: có thể nói chưa bao giờ vấn đề lý luận phê bình mỹ thuật lại được quan tâm và cập nhật nhiều trên báo chí, các phương tiện truyền thông như hiện nay. Nhiều tác giả đã có những bài nghiên cứu sâu, ra sách, bao gồm cả sách nghiên cứu và sách phê bình mỹ thuật, sách giới thiệu tác giả tác phẩm cũng được xuất bản nhiều hơn so với trước. Đã tổ chức được một số cuộc hội thảo đi sâu vào những vấn đề mỹ thuật cần quan tâm trong thời kỳ đổi mới và trong cơ chế thị trường.

Còn nhiều bài viết về lý luận phê bình mang tính báo chí thông tin, thiếu chiều sâu học thuật. Có các bài viết thiếu khách quan, đề cao hoặc phê phán các tác phẩm, tác giả chưa đúng mức. Do phần lớn các tác giả phê bình mỹ thuật chưa được đào tạo chính quy và chưa được đào tạo nâng cao.

Có thể nói hoạt động sáng tạo mỹ thuật trong 5 năm qua đã có những chuyển biến phù hợp với sự phát triển của đất nước trong công cuộc đổi mới và hội nhập quốc tế. Cho dù chúng ta chưa thật hài lòng với những thành tựu đã đạt được.

2. Công tác hội viên

Trong nhiệm kỳ VI Hội đã kết nạp được 161 hội viên mới. Trong đó có 91 hội viên ngành hội hoạ, 39 hội viên ngành đồ hoạ, 25 hội viên ngành điêu khắc và 06 hội viên ngành trang trí. Trong số hội viên mới được kết nạp có khoảng 60% là hội viên trẻ dưới 35 tuổi.

Trong nhiệm kỳ VI (tính đến tháng 11/2009) 73 hội viên từ trần. Cũng trong nhiệm kỳ này, Ban Chấp hành TW Hội đã xoá tên 26 hội viên do vi phạm Điều lệ Hội.

Như vậy, tổng số hội viên của Hội đầu nhiệm kỳ VI là 1447, tính đến cuối nhiệm kỳ VI tổng số hội viên của Hội đang sinh hoạt là 1509 hội viên. Trong nhiệm kỳ Hội đã trao tặng 371 kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp Mỹ thuật Việt Nam”

Hội đã thăm hỏi ốm đau 371 lượt người.

3. Về hoạt động của các tổ chức và cơ quan trực thuộc Hội:

Hội Mỹ thuật Việt Nam có các tổ chức và đơn vị Hành chính sự nghiệp trực thuộc bao gồm:

- Các tổ chức do bầu cử: Ban chấp hành Trung ương Hội, Hội đồng nghệ thuật Trung ương Hội, Ban Kiểm tra Trung ương Hội, Ban chấp hành Chi hội, Hội đồng nghệ thuật chuyên ngành, Ban chủ nhiệm Câu lạc bộ Mỹ thuật

- Các đơn vị hành chính sự nghiệp trực thuộc Hội thực hiện theo cơ chế tuyển dụng và bổ nhiệm bao gồm: Văn phòng Trung ương Hội (bao gồm cả Trung tâm Mỹ thuật đương đại); Văn phòng đại diện phía Nam hai đơn vị này là đơn vị hành chính sự nghiệp được hưởng lương và hoạt động từ ngân sách nhà nước cấp; Nhà triển lãm 16 Ngô Quyền Hà Nội, Tạp chí Mỹ thuật, Nhà xuất bản Mỹ thuật là các đơn vị sự nghiệp hoạt động theo nguyên tắc lấy thu bù chi tự trang trải kinh phí.

Trong cuốn tài liệu phục vụ Đại hội cơ sở, Hội đã có báo cáo và các đơn vị trực thuộc Hội đã có những báo cáo chi tiết vì vậy trong bản này Ban chấp hành chỉ báo cáo tóm tắt những giữ liệu chính.

* Về hoạt động của các tổ chức trực thuộc Hội

- Ban Chấp hành TW Hội: Ban Chấp hành TW Hội được Đại hội lần thứ VI của Hội bầu gồm 11 đồng chí. Căn cứ vào Điều lệ Hội, Ban Chấp hành đã bầu Chủ tịch, phó Chủ tịch, các Uỷ viên thường vụ và đã phân công trách nhiệm cho từng đồng chí trong Ban Chấp hành. Trong quá trình hoạt động, Ban Chấp hành đã thực hiện đúng nguyên tắc tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách, đã đảm bảo định kỳ họp Ban Chấp hành mỗi năm 2 lần để tổng kết các công việc và quyết định các vấn đề theo chức năng của Ban Chấp hành. Sau mỗi cuộc họp Ban Chấp hành đều có thông báo kết quả kỳ họp đến từng hội viên nhằm phổ biến rộng rãi Nghị quyết Ban Chấp hành để đề cao tính dân chủ, công khai, minh bạch để Ban Chấp hành và hội viên cùng thực hiện.

- Ban Kiểm tra TW Hội: Ban Kiểm tra TW Hội được Ban Chấp hành bầu gồm 05 đồng chí trong đó có 03 đồng chí ở Hà Nội, 02 đồng chí ở Tp. Hồ Chí Minh. Căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ, Ban Kiểm tra TW Hội đã thực hiện vai trò, trách nhiệm kiểm tra giám sát các tổ chức Hội và hội viên thực hiện các Điều lệ, Quy chế, Nghị quyết của Hội và các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước. Xem xét, đề xuất các biện pháp giải quyết đơn thư tố cáo, các sai phạm của hội viên, và các thành viên trong cơ quan Hội. Đề xuất hình thức kỷ luật để Ban Chấp hành xem xét, quyết định.

- Hội đồng nghệ thuật TW Hội: Hội đồng nghệ thuật TW Hội gồm 09 đồng chí do Ban Chấp hành bầu trong đó có 06 thành viên ở Hà Nội, 01 thành viên ở Huế, 02 thành viên ở Tp. Hồ Chí Minh. Năm 2008, một đồng chí xin rút nên Ban Chấp hành đã bầu bổ sung một đồng chí khác.

Trong nhiệm kỳ VI, theo chức năng, nhiệm vụ trong Điều lệ quy định Hội đồng nghệ thuật trung ương Hội đã thẩm định những giá trị nghệ thuật của các triển lãm mỹ thuật như triển lãm khu vực, triển lãm chuyên đề, triển lãm nhóm (theo kế hoạch của Hội) và cá nhân; tham gia Hội đồng xét chọn giải thưởng do các cơ quan ngoài Hội yêu cầu. Hội đồng đã đề ra các biện pháp, phương thức hoạt động với Ban Chấp hành TW Hội nhằm nâng cao chất lượng nghệ thuật theo đường lối văn hoá văn nghệ của Đảng và Nhà nước.

- Hội đồng nghệ thuật chuyên ngành: Hội MTVN có 05 Hội đồng nghệ thuật chuyên ngành: Hội hoạ, Đồ hoạ, Điêu khắc, Trang trí và phê bình Mỹ thuật. Căn cứ vào Điều lệ Hội, Hội đồng nghệ thuật chuyên ngành đã đề xuất với Ban thường vụ và Hội đồng nghệ thuật trung ương về những vấn đề nhằm nâng cao chất lượng sáng tác của chuyên ngành, đã tham gia thẩm định chất lượng nghệ thuật các tác phẩm theo chuyên ngành ở Hà Nội, tham gia chấm các giải thưởng các triển lãm mỹ thuật khu vực và các triển lãm mỹ thuật chuyên ngành, cử thành viên tham gia thẩm định nghệ thuật theo yêu cầu của các cơ quan thuộc chuyên ngành mình.

- Hoạt động của các BCH chi hội: Đến cuối nhiệm kỳ V Hội MTVN có 56 chi hội, thì cuối nhiệm kỳ VI Hội có 62 chi hội tăng thêm 08 chi hội

Bên cạnh BCH chi hội hoạt động tốt có tác động thúc đẩy phong trào sáng tác, một số chi hội còn chưa chủ động trong hoạt động, không tổ chức sinh hoạt và Đại hội chi hội đúng thời hạn, không thu đủ hội phí theo quy định và không thường xuyên báo cáo đề xuất với Ban Chấp hành TW Hội, đó là những vấn đề mà các chi hội cần khắc phục trong nhiệm kỳ tới.

- Hoạt động của Câu lạc bộ Mỹ thuật : Hội đã thành lập Câu lạc bộ Mỹ thuật gồm nhiều các Câu lạc bộ theo lứa tuổi, theo chuyên đề để các hội viên và chưa hội viên có điều kiện tham gia các hoạt động đi tham quan, đi thực tế, tổ chức triển lãm. Câu lạc bộ Mỹ thuật hoạt động theo nguyên tắc tự nguyện, kinh phí của các chuyến đi do các thành viên câu lạc bộ đóng góp.

* Về hoạt động của các cơ quan Hành chính- Sự nghiệp trực thuộc Hội:

- Văn phòng TW Hội: Văn phòng Trung ương Hội MTVN là đơn vị hành chính sự nghiệp cấp 2, trực thuộc Ban Thường vụ Hội MTVN. Là cơ quan tham mưu, giúp việc và phục vụ cho Ban Chấp hành, Ban Thường vụ Hội và các hoạt động của Hội về mặt tổ chức, hành chính, quản trị. Phục vụ cho các hoạt động chuyên môn và các hoạt động sáng tác, công tác đối ngoại, công tác hội viên và kế toán tài chính.

Tuy nhiên, trước đòi hỏi ngày càng cao của các hoạt động Hội, Văn phòng TW Hội đôi khi vẫn chưa đáp ứng được kịp thời các yêu cầu công tác của Ban Chấp hành, Ban Thường vụ, Hội đồng nghệ thuật, Ban Kiểm tra TW Hội, các Hội đồng chuyên ngành, các chi hội cũng như hội viên.

- Văn phòng đại diện phía Nam: Văn phòng Đại diện phía Nam có nhiệm vụ triển khai các hoạt động của Hội ở các khu vực phía Nam bao gồm: khu vực VI - Tp Hồ Chí Minh, Khu vực VII- Đông Nam Bộ, Khu vực VIII - Đồng bằng sông Cửu Long trên cơ sở các kế hoạch đã được Ban Chấp hành, Ban Thường vụ phê duyệt và tiến hành các công việc mang tính chất hành chính, tổ chức của Hội. Văn phòng Đại diện phía Nam hoạt động trên cơ sở tài chính được ngân sách Nhà nước cấp.

- Nhà triển lãm Mỹ thuật 16 Ngô Quyền: Nhà triển lãm Mỹ thuật 16 Ngô Quyền Hà Nội là một trung tâm triển lãm Mỹ thuật lớn của Hội MTVN, có nhiệm vụ tổ chức các cuộc triển lãm Mỹ thuật theo kế hoạch của Hội: Trong nhiệm kỳ VI (đến tháng 11/2009) Nhà triển lãm Mỹ thuật 16 Ngô Quyền đã tổ chức được 197 cuộc triển lãm. Là đơn vị hạch toán theo nguyên tắc tài chính lấy thu bù chi, tiến tới làm ra lợi ích kinh tế đóng góp vào ngân sách hoạt động của Hội.

Tuy nhiên, Nhà triển lãm Mỹ thuật 16 Ngô Quyền cần tăng cường các triển lãm mỹ thuật có chọn lọc và chất lượng cao, nâng cao tính chuyên nghiệp trong việc tổ chức triển lãm, nâng cao trình độ của cán bộ công nhân viên, đáp ứng đòi hỏi của công chúng trong thời kỳ hội nhập quốc tế.

- Tạp chí Mỹ thuật: Tạp chí Mỹ thuật là cơ quan ngôn luận của Hội, trong nhiệm kỳ VI đã hoàn thành việc phát hành được 59 số (tính đến tháng 11/2009), đảm bảo các chuyên mục theo quy định, đảm bảo chất lượng bài vở, giới thiệu được nhiều tác phẩm của hội viên.

Tạp chí Mỹ thuật còn được Hội giao phụ trách trang tin điện tử của Hội (Website), tuy số lượng công nhân viên hạn chế nhưng trang Web của Hội thường xuyên được bổ sung nhằm giới thiệu các hoạt động mỹ thuật trong nước và nước ngoài.

Tuy nhiên, Tạp chí Mỹ thuật cần tiếp tục cải tiến về nội dung và hình thức, phát hành hằng tháng có thời gian sớm hơn (vào giữa tháng) và tăng cường công tác phát hành rộng rãi trong công chúng.

- Nhà xuất bản Mỹ thuật: Nhà xuất bản Mỹ thuật là tổ chức hoạt động trên lĩnh vực tư tưởng, văn hoá nghệ thuật, các ấn phẩm về nghiên cứu, lý luận, phê bình mỹ thuật... Nhà xuất bản đã xuất bản được 1066 đầu sách mỹ thuật (nghiên cứu, lý luận 13 đầu sách; tác giả, tác phẩm 89; mỹ thuật đời sống 468; sách thiếu nhi 496) và trong hai năm 2008, 2009 đã xuất bản được 3,6 triệu bản văn hoá phẩm. Nhà xuất bản đã giúp nhiều nghệ sĩ tạo hình xuất bản các tập sách tác giả tác phẩm của các cá nhân.

Trong 4 năm từ năm 2005-2008, sách của Nhà xuất bản Mỹ thuật đã được tặng 07 huy chương sách hay, sách đẹp (trong đó có 01 huy chương vàng, 03 huy chương bạc, 03 huy chương đồng). Cuốn sách “Hình tượng Bác Hồ trong tạo hình nghệ thuật Việt Nam” xuất bản năm 2008 được tặng thưởng của Ban Chỉ đạo Cuộc vận động sáng tác quảng bá các tác phẩm văn học, nghệ thuật và báo chí về chủ đề “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”

4. Về công tác đối ngoại

Trong nhiệm kỳ VI, Hội đã quan tâm đến công tác đối ngoại, đã tổ chức được 05 đoàn ra nước ngoài với 35 người đi thực tế và sáng tác tại Lào, đi triển lãm tại Rumani và triển lãm ở Vân Nam (Trung Quốc); đã đón 07 đoàn vào với số lượng 37 người (từ ngân sách của Hội), ngoài ra đã tổ chức 07 trại sáng tác với nghệ sĩ nước ngoài tại Việt Nam với 105 người tham gia và giúp các nghệ sĩ ra nước ngoài triển lãm, làm thủ tục cho 53 hội viên đi nước ngoài theo lời mời của các tổ chức, cá nhân, gallerry do phía mời hoặc do tác giả tự lo chi phí.

Hội cũng đã làm việc với nhiều tổ chức, cá nhân nước ngoài để tổ chức các hoạt động Mỹ thuật ở Việt Nam và ở nước ngoài

Tuy nhiên, do ngân sách của Hội cho công tác đối ngoại rất hạn hẹp nên hoạt động đối ngoại của Hội chưa đáp ứng được như mong muốn. Hội cần chú ý hơn nữa đến phát triển đối ngoại nhân dân do Hội và các hội viên của Hội thực hiện.

5. Về tài chính

Các hoạt động tài chính của Hội dựa trên hai nguồn: nguồn ngân sách Nhà nước cấp và nguồn do các đơn vị hoạt động lấy thu bù chi.

Phần ngân sách Nhà nước cấp cho Hội trong 5 năm qua về tài khoản của Hội là 23.858.400.000đ. Căn cứ vào kế hoạch tài chính đã được Bộ Tài chính duyệt , Hội đã cấp về cho các đơn vị trực thuộc: Văn phòng Trung ương Hội, Văn phòng đại diện phía Nam để chi phí hành chính, giải thưởng hàng năm, tài trợ sáng tác; Nhà xuất bản Mỹ thuật để hỗ trợ xuất bản sách theo đặt hàng của Nhà nước; hỗ trợ cho Tạp chí Mỹ thuật để mua trang thiết bị và hỗ trợ xuất bản tạp chí (kinh phí sử dụng cụ thể đã in trong cuốn tài liệu phục vụ đại hội cơ sở).

Việc thu chi tài chính của Hội đã đảm bảo các quy định của Nhà nước, hàng năm đều được Bộ Tài chính kiểm tra và quyết toán.

Về Phương hướng nhiệm kỳ vII (2009-2014)

Nhiệm kỳ VII của Hội MTVN là nhiệm kỳ mà cả đất nước ta đang tiến vào thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước và hội nhập quốc tế; cũng là thời kỳ đất nước ta có nhiều ngày lễ và sự kiện lớn: kỷ niệm 65 năm Thành lập nước Việt Nam Dân chủ cộng hoà, 80 năm Thành lập Đảng cộng sản Việt Nam, Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI, toàn Đảng, toàn dân học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh... Nhiệm kỳ VI cũng là thời kỳ chúng ta triển khai Nghị quyết 23 - NQ/TW “Về tiếp tục xây dựng và phát triển văn học, nghệ thuật trong thời kỳ mới”.

Về phương hướng phát triển văn học, nghệ thuật, Nghị quyết 23 chỉ rõ: “Văn học nghệ thuật Việt Nam thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước và hội nhập quốc tế phải phát triển toàn diện và mạnh mẽ, thấm nhuần sâu sắc tinh thần nhân văn, dân chủ. Phấn đấu sáng tạo nhiều tác phẩm văn học nghệ thuật có giá trị tư tưởng và nghệ thuật cao, có tác dụng to lớn xây dựng con người, vừa có tác dụng định hướng, vừa đáp ứng nhu cầu văn hoá - tinh thần ngày càng cao của nhân dân... trên cơ sở giữ gìn, phát triển, phát huy những giá trị của văn học, nghệ thuật dân tộc, tiếp tục mở rộng hợp tác Quốc tế, tiếp thu có chọn lọc các giá trị nhân văn, khoa học, tiến bộ của nước ngoài, đồng thời kiên quyết ngăn chặn, làm thất bại âm mưu, thủ đoạn áp đặt, xâm lăng văn hoá của các thế lực thù địch.

Tài năng văn học nghệ thuật là vốn quý của dân tộc. Chăm lo phát hiện, bồi dưỡng, quý trọng và phát huy tài năng văn học, nghệ thuật là trách nhiệm của toàn xã hội, trước hết là của Đảng, Nhà nước và các tổ chức trong hệ thống chính trị các cấp. Tôn trọng, bảo đảm quyền tự do sáng tạo, điều kiện thuận lợi, phát huy tính độc lập, khơi dậy mọi nguồn lực sáng tạo của văn nghệ sĩ.

Với sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, với kinh nghiệm tổ chức hoạt động và đội ngũ hội viên trải qua bề dày hơn nửa thế kỷ, Hội MTVN cần phải có những chuyển biến mạnh mẽ trong mọi hoạt động để đáp ứng được yêu cầu của Đảng, của Nhân dân góp phần xây dựng nền mỹ thuật Việt Nam hiện đại, tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

1. Về hoạt động chuyên môn

Hoạt động nghề nghiệp là một trong những nhiệm vụ quan trọng của Hội MTVN. Việc sáng tạo các tác phẩm là hoạt động quan trọng và chức năng chủ yếu của các hội viên. Những thành tựu đạt được trước hết là do các hội viên của Hội chủ động thực hiện bởi chức năng của nghệ sĩ là sáng tạo. Vì vậy Hội cần có những phương thức hoạt động để hội viên phát huy tính độc lập, khơi dậy nguồn lực sáng tạo, tìm tòi nghệ thuật, thể nghiệm với khả năng tốt nhất, phù hợp nhất với mình.

Để hoạt động chuyên môn có hiệu quả, Hội Mỹ thuật Việt Nam cần chú trọng:

- Tiếp tục thực hiện các hoạt động như đi thực tế, trại sáng tác, nhằm tạo điều kiện cho các hội viên bám sát với đời sống của nhân dân, bám sát thực tiễn của đất nước, nhằm xây dựng các tác phẩm có giá trị nghệ thuật cao trên cơ sở phát huy những giá trị truyền thống của dân tộc và tiếp thu tinh hoa văn hoá của nhân loại.

- Sử dụng tốt nguồn ngân sách Nhà nước cấp cho đầu tư tài trợ sáng tác hàng năm, đảm bảo vừa mang tính rộng rãi nhưng vẫn phải tập trung sâu cho các tác giả có năng lực để tạo điều kiện cho các tác giả sáng tác những tác phẩm lớn cả về nội dung tư tưởng và kích thước tác phẩm, phấn đấu để có nhiều tác phẩm chất lượng cao.

- Quan tâm đến các chuyên ngành Hội hoạ, Đồ hoạ, Điêu khắc, với những đặc trưng riêng của mình, phát huy được năng lực sáng tạo, khuyến khích tìm tòi đổi mới từ phong cách nghệ thuật, sử dụng chất liệu, dấu ấn cá nhân của các nghệ sĩ trên các tác phẩm và các thể loại như sắp đặt, trình diễn, video - Art.. để có nhiều tác phẩm mang tính thời đại, đa dạng, đa phong cách làm phong phú các tác phẩm đáp ứng đòi hỏi ngày càng cao của công chúng yêu nghệ thuật trong nước và quốc tế.

- Trong cơ chế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập kinh tế Quốc tế, ngành Mỹ thuật ứng dụng là một ngành rất quan trọng, không những chỉ sáng tạo các tác phẩm mà còn góp phần quan trọng vào việc phát triển kinh tế. Cần tạo điều kiện để các chi hội Trang trí ở Hà Nội và Tp. Hồ Chí Minh thâm nhập thực tế, gắn bó hoạt động sáng tác với các hoạt động sản xuất kinh doanh, góp phần trực tiếp vào sự phát triển của Mỹ thuật ứng dụng trên các lĩnh vực mỹ thuật sản phẩm, mỹ thuật môi trường, mỹ thuật sân khấu điện ảnh, đồ họa ứng dụng.

- Nâng cao chất lượng nghiên cứu, phê bình mỹ thuật, tạo điều kiện để ngành lý luận phê bình phát triển, thường xuyên tổ chức các cuộc toạ đàm, hội thảo, tạo điều kiện để các nhà nghiên cứu lý luận phê bình mỹ thuật có điều kiện xuất bản, phổ biến các tác phẩm của mình. Gắn kết công tác nghiên cứu lý luận phê bình đáp ứng với đòi hỏi của giới mỹ thuật và xã hội, đặc biệt là trên các phương tiện báo chí, xuất bản, thông tin đại chúng. Tạo điều kiện để hội viên chi hội phê bình mỹ thuật đi dự các lớp nghiệp vụ do Hội đồng đồng Lý luận Trung ương tổ chức.

- Tiếp tục tổ chức các triển lãm mỹ thuật: phối hợp với Bộ Văn hoá - Thể thao và Du lịch và các Bộ, Ngành Trung ương tổ chức các triển lãm lớn mang tính định kỳ, đề xuất với Nhà nước tổ chức các triển lãm mỹ thuật quốc tế tại Việt Nam và tạo điều kiện để Hội MTVN đưa các tác phẩm Việt Nam đi triển lãm Quốc tế. Tiếp tục tổ chức các triển lãm Mỹ thuật khu vực nhằm tạo điều kiện cho hội viên trong cả nước giới thiệu những tác phẩm mới nhất của mình trong năm đến với công chúng rộng rãi. Các hội đồng nghệ thuật các triển lãm cần chọn lựa chặt chẽ các tác phẩm trưng bày nhằm nâng cao chất lượng nghệ thuật của các Triển lãm Mỹ thuật khu vực, tôn vinh tác giả và tác phẩm. Nghiên cứu để có thể thay đổi các tỉnh, thành trong khu vực tạo sân chơi mới và rộng hơn cho các tác giả.

- Cần thực hiện và phát huy hiệu quả giải thưởng của Hội hàng năm, nâng cao chất lượng chấm giải thưởng theo tinh thần dân chủ, công bằng, chính xác, đảm bảo tôn vinh các tác phẩm xuất sắc, tôn vinh các tác giả, làm cho giải thưởng của Hội có giá trị trong giới cũng như trong nhân dân.

- Tiếp tục xã hội hoá các hoạt động Mỹ thuật, tăng cường hoạt động của các Câu lạc bộ mỹ thuật, tăng cường hoạt động liên kết với các cơ quan, tổ chức ở trong nước và nước ngoài. Đặc biệt là quan hệ phối hợp với các Hội văn học nghệ thuật ở địa phương. Tranh thủ sự tài trợ của các tổ chức nước ngoài cho các hoạt động theo đúng định hướng của Hội.

- Nêu cao trách nhiệm công dân, phấn đấu để có nhiều tác phẩm có giá trị tư tưởng và nghệ thuật cao, thấm nhuần tính nhân văn, dân chủ, cổ vũ, giáo dục con người và xã hội, tạo nguồn giải trí lành mạnh, thẳng thắn chỉ ra những yếu kém bất cập, những khuynh hướng không lành mạnh, lệch lạc; lên án, phê phán không khoan nhượng những tiêu cực đang cản trở sự phát triển của đất nước và con người Việt Nam.